Verbindend Communiceren

Door zijn werk op de biologisch-dynamische zorgboerderij De Noorderhoeve kwam Oebele van der Lei jaren geleden op het spoor van verbindende communicatie. Hij is nog steeds enorm enthousiast over deze manier van communiceren. “Ik zou willen dat er veel mensen die verbonden zijn met de antroposofie, zich ook hierin gaan verdiepen.”

Tekst: Cisly Burcksen

“Het is heel ingewikkeld om samen te werken op een boerderij,” vertelt Oebele. “Tegelijkertijd is het juist van groot belang om die samenwerking goed te krijgen. Communicatie is daarin een krachtig middel. Om daaraan te werken, heb ik een cursus gevolgd en evalueren we regelmatig cases met een oefengroep."

Verbinding in communicatie"Dankzij verbindende communicatie heb ik nu een productieve reflectiemethode voor mijn eigen verhouding tot cliënten en collega’s.” Wat Oebele ‘verbindende communicatie’ noemt, is ook wel bekend als ‘geweldloze communicatie’, naar het gelijknamige boek van Marshal B. Rosenberg, (een joodse psycholoog). Hij ontwikkelde deze methode vanuit zijn verbazing over het gediscrimineerd worden,door zijn joodse achtergrond, in zijn jeugd en over de gruwelen van de tweede wereldoorlog. Waarom doen mensen elkaar dit aan?

Rosenberg ontwikkelde een stappenplan om in verbinding met elkaar te communiceren. Nadat Oebele meemaakte hoe er in verschillende initiatieven ondanks alle idealen conflicten en fiasco’s ontstonden, besloten hij en zijn collega’s buiten de antroposofie te zoeken naar een oplossing. "Rosenberg gaat uit van het materialistisch-wetenschappelijk gedachtegoed, maar beziet het ook filosofisch en psychologisch," legt hij uit. “De kern van deze manier van communiceren is dat de vrijheid van anderen erin wordt gekend. Denken in goed en fout verbreekt de verbinding. Dat creëert ongelijkwaardigheid en dus ‘geweld’. Het is daarom van belang om dat normatieve opzij te zetten. Ook met mensen waarvan je uit je dak gaat, is het belangrijk verbinding te maken om iets te bereiken. Iedereen heeft zijn eigen manier om bij te dragen aan de wereld, dat mag je niet uit het oog verliezen. Over de strategieën daarvoor kun je in gesprek gaan. Daarom spreek ik liever van ‘verbindende communicatie’.”

Ondanks het ontbreken van een antroposofische achtergrond, probeert hij Rosenbergs communicatiemodel met het gedachtegoed van Rudolf Steiner in verband te brengen.

Quote van Marshall RosenbergHet gaat er bijvoorbeeld om het begrip behoefte zonder veroordeling  inhoud te geven. En gevoelens inhoud te geven louter als signalen van vervulde of onvervulde behoeftes. Ahrimanisch of Luciferisch zijn dan bovenzinnelijke of archetypische begrippen.

“In de antroposofie wordt het gesprek als een afwisseling van inslapen en wakker zijn begrepen. Bij Steiner is het wakker worden antisociaal. Bij verbindende communicatie gaat het er wél om wakker te luisteren. En daarbij om interesse te krijgen voor de gevoelens en behoeften van zowel jezelf als van de ander. Je kunt veel voor de ander betekenen door in verbinding te blijven, te luisteren en je eigen oplossingen achter te houden. Oordelen en generaliseren veroorzaken ongelijkheid. Hoe vaak zeg je niet tegen iemand ‘dat had ik ook’, zonder dat je écht geluisterd hebt? Jij kunt iets op een bepaalde manier horen, maar daar kun je doorheen prikken. Als je probeert ‘achter de woorden te luisteren’, kom je daar waar je eigen interpretatie je niet kan brengen.

Idealiter is alles gehuld in mededogen, empathie, als een soort achtergrondkleur.” Daarnaast ziet Oebele toepassingsmogelijkheden in de sociale driegeleding, waar mee hij actief bezig is. “Wanneer je het hebt over sociale driegeleding, heeft dat al gauw iets belerends: zo zou het moeten. Bij verbindende communicatie zet je dat normatieve opzij, waardoor je voorkomt dat mensen afhaken. Voor mij persoonlijk helpt deze manier van communiceren bovendien om het broederlijkheidsinzicht van de sociale driegeleding in al mijn ontmoetingen aan te pakken.” Hoewel hij – geheel in lijn met de verbindende communicatie – geen verwachtingen heeft, hoopt Oebele dat dit gedachtegoed zichtbaarder wordt en gaat werken in de wereld: “Dit is een geweldige manier om problemen op te lossen. In combinatie met antroposofie en sociale driegeleding, hebben we hiermee een schat in handen.”

 

In de serie Aandacht organiseert AM workshops Geweldloze Communicatie.
Klik hier voor meer informatie.