Denken in samenhangen heeft de toekomst

Afgelopen vrijdag was ik in Stuttgart bij de geneesplantentuinen en het ‘Erlebniszentrum’ van het antroposofische bedrijf Weleda. Daar waren twee staatssecretarissen van de deelstaat Baden-Württemberg met enkele van hun medewerkers en andere gasten aanwezig voor een rondleiding en een aansluitend gesprek. Al wandelend langs de prachtige tuinen vertelden verschillende mensen welke planten ze kenden en gebruikten voor cosmetisch gebruik of bij gezondheidsklachten. Een goede stemming dus, onder gelijkgestemden vanuit verschillende maatschappelijke invalshoeken.

Ik raakte er steeds meer onder de indruk van hoe het Weleda steeds beter en in grote mate lukt om in samenhang met de natuur hun producten te produceren. Zowel bij de teelt, de verwerking van de planten, de verwerking van het afval, als bij het hergebruiken van plastics en andere grondstoffen bij bijvoorbeeld de verpakking, werd zo veel mogelijk op transparante wijze duurzaam, in samenhang met de natuur(lijke processen) gehandeld.

 

‘Echte natuur’

Dat deze aanpak ook de staatssecretarissen aansprak, was ook de reden dat zij met de genodigden in gesprek wilden. Zo vertelde de staatssecretaris van het ‘Umweltministerium’ (ministerie van Milieu) over de negatieve gevolgen van onder meer het antibiotica- en hormoongebruik voor de ecosystemen in rivieren, meren en de zee. Inmiddels zijn er in de deelstaat miljoenen geïnvesteerd om de schadelijke gevolgen van medicijnresten in de natuur te reduceren door het water te filteren. En ook de eenzijdige groenstroken met alleen wat gras en paardenbloemen waren een doorn in het oog van de staatssecretaris van Milieu: geen biodiversiteit en geen plek voor vogels, bijen, enzovoort. Deze moesten dus overal in de steden gaan verdwijnen en plaats gaan maken voor ‘echte natuur’.

 

De complexe samenhang van natuur en mens

In dat kader was het logisch om met elkaar in gesprek te gaan over vragen als: waarom geen antibiotica-arme of -vrije oplossingen vanuit de biologische en biologisch-dynamische landbouw en dierhouderij implementeren in de reguliere sector. En waarom geen complementaire zorg bieden voor de behandeling van infectieziekten van mens en dier waar dat mogelijk is? Een nieuw opgericht netwerk van integratief werkende ziekenhuizen die onderzoek deden naar integratieve benaderingen van kanker en infectieziekten in het kader van het wereldwijde antibioticaresistentie-vraagstuk, kon dan ook op steun van de staatssecretaris rekenen.

Interessant en opmerkelijk was dat in deze gesprekken het werk van Rudolf Steiner van 100 jaar geleden genoemd werd, en als hoogst actueel werd gezien. Waarom? Omdat Steiner zowel filosofisch, wetenschappelijk als praktisch oplossingen voor de landbouw en de gezondheidszorg voorstelde die aansloten bij de complexe samenhang van de natuur en de mens.

 

Geluk

Toen ik thuis over mijn belevenissen vertelde kwam het gesprek al snel op de tegels in de voortuinen van veel van onze buren in de straat, waar geen grassprietje te vinden was, en dus ook geen vogel, bij of insect. En over hoe bijzonder en goed het is dat er dit soort ontwikkelingen in de wereld zijn, zoals in Baden-Württenberg.

Uitkijkend over de prachtige tuin die mijn vrouw ‘natuurlijk’ verzorgt en waar veel verschillende vogels, vlinders, bijen en kikkers elk jaar weer hun natuurlijke weg vinden, dacht ik na over het geluk dat ik heb. Ik heb de antroposofie leren kennen en werk bij twee organisaties waar gestreefd wordt om steeds beter in samenhang met mens en natuur te leven. Op het Louis Bolk Instituut, waar de natuurlijke kennisbron en de systeembenadering in landbouw, voeding en gezondheid centraal staat. En bij het lectoraat Antroposofische Gezondheidszorg, waar de holistische kennis over de samenhangen in de mens en natuur wordt ontwikkeld om de mens steeds beter te ondersteunen in ziekte en gezondheid.

 

Meer blogs lezen van Erik Baars.

 

Vind hier al onze bloggers